قالب پرشين بلاگ

 حوض جون ايدِه وُ مَه نيگـِـرِه

شير مِن بيشه برَه نيگــِره

هركه سي ما اِكنـِه چَه نونـِه

بره ي نر وكلَه نيگـــــِره  

*

لر هرچي كه داره تَوِِ حالشِه

زخرس و زخين زدُندالشِه

به محضي كه چي دار و سردار اِبو

خدا هم شريك لر و مالشِه

*

ما نورترین حادثه توحیدیم

ما زندگی دوباره خورشیدیم

 بر بام بلند آسمانت ايران

 از روز ازل هماره میرقصیدیم

حمزه رامین/ مهم‌ترین رکن هویت هر قوم «زبان» آن قوم است؛ زیرا زبان به عنوان ابزار ارتباطی میان انسان‌ها نقش پررنگی در نزدیک کردن یا دور ساختن انسان‌ها از همدیگر دارد و بر نحوه تعامل انسان با دنیای بیرون، تاثیر به سزایی دارد. در اصل 15 قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران نیز چنین آمده است «زبان و خط رسمی و مشترک مردم ایران فارسی است. اسناد و مکاتبات و متون رسمی و کتب درسی باید با این زبان و خط باشد ولی استفاده از زبان‌های محلی و قومی در مطبوعات و رسانه‌های گروهی و تدریس ادبیات آنها در مدارس در کنار زبان فارسی آزاد است». سرانجام در دی ماه سال گذشته بنا به گفته دبیر شورای عالی انقلاب فرهنگی، تدریس و تحصیل زبان‌های محلی به صورت دو واحد درس اختیاری در چارچوب مصوبه جلسه شماره 644 شورای عالی انقلاب فرهنگی که در تاریخ 5 خرداد ماه 88 تشکیل شد به دانشگاه‌ها ابلاغ شده اما ....

دوستان در صورت تمایل می توانند از سایت زیر این مستند را ببینند...

http://webtv.irib.ir/index.php/section/index/311/84

گروهی از زنان و دختران جوان ایل در دژ تسخیرناپذیر«قلعه گلاب» پناه گرفته بودند. زمانی که خود را در محاصره بی امان دشمن دیدند و امید به رهایی را از دست دادند، بهترین لباسهایشان را پوشیدند، گیسوان بلند خود را به هم گره زده و به صورت دسته های دو نفری از بلندای کوه به پرواز درآمدند و دقایقی بعد در آبهای خروشان و در پیچ و تاب چرخآب سهمگین رود طغیانگر زهره ناپدید شدند.تراژدی خودکشی دسته جمعی زنان ممسنی در قلعه گلاب حدود دویست سال پیش در سال ۱۲۳۰ هجری قمری و در زمان محمدشاه قاجار اتفاق افتاده است. در آن زمان بدلیل ضعف حکومت مرکزی ایلات و طوایف برای حفظ امنیت و دفاع از محدوده جغرافیایی و درگیریهای طایفه ای و حتی رسیدگی به تظلمات درون طایفه ای و خانوادگی و غیره افرادی را از بین خود تحت عناوین خان، کدخدا، ریش سفید و… انتخاب می نموده که هر کدام از آنها در نظام عشیره ای آن زمان وظایف خاصی در جهت نگهداری و دفاع از اموال و جان اطرافیان خود داشتند. مردم هم برای امرار معاش برگزیدگان هر ساله به هر یک برای تامین مایحتاج زندگی آنها کمکی می کردند که بعدا به صورت مالیات و یا عوارض نهادینه شد و به زور از آنها می گرفتند...

بل بگم ازدفنه ی  زرد چویلت جونم

از تفنگ پر و شمشیر علیمردونم

بگمت ايلمه كه جور اسير ايزيدن

كهخدايل كه سر دار وتير ايزيدن

بگمت شيرلمه چينه ذليل ايكشتن

زنگل ايلمه كه ظلمه و خين ايششتن

حضور استاد ايرج رحمانپور در ورزشگاه انقلاب كرج در حمايت از تيم گهر دورود لرستان قطعي شد

 دکتر ابوالقاسم بختیار اولين پزشك ايراني فارالتحصيل ازآمريكا درسال ۱۲۵۰ شمسى در بروجن به دنيا آمد..پدرش جعفرقلى خان از سلسلسه خوانین بختیاری، مرد فقیری بود که از او چيزى جز يك خرقه و كاسه درويشى برايش به جا نمانده بود.

درپنج سالگى به مكتب خانه رفت. ابتدا به سختی زندگی می گذراند.در نوجوانی به مشاغل گوناگونی از جمله فروشندگی ، کفاشی ، مغازه داری ، دوره گردی در کوهستان های بختیاری روی آورد. استعداد سرشار اما نهفته وی و علاقه اش به دانش او را به معلمی و مکتبداری سوق داد و بیشتر جوانیش را در کسوت معلمی سپری کرد. سپس عازم اصفهان شد ، مدتی در این شهر بسر برد. در سال ۱۲۸۹ هجری شمسی در ۳۹ سالگی د ر حالى كه شوق تحصيل در دلش زبانه مى كشيده است، دانش آموز دبيرستان آمريكايى (دبيرستان البرز بعدى) تهران مى شود. پس از پايان تحصيلات متوسطه و دريافت ديپلم، قصد ادامه تحصيل در رشته پزشكى (آرزويى كه از ابتداى كودكى بعد از ابتلا به آبله در سر پرورانده) داشته است. و بالاخره با راهنمايى و تشويق رياست دبيرستان، دكتر «ساموئل جردن»، و به خرج خود و با اتکاء به بازوان خود راهى آمريكا مى شود و در سنين ميانسالى، در سال ۱۲۹۸ شمسى وارد نيويورك مى شود. پس از مدتى، نخست در دانشگاه كلمبيا به تحصيل پرداخته، سپس آموزش
دانشگاهى خود را در دانشگاه هاى ايووا (Iowa) و داكوتاى جنوبى (South Dakota)
دنبال كرده است.

کسی صدا زد که گروهبان گروهبان آمد

خوب می دانست که رژیم حتی برای خبر مرگشان هم جایزه گذاشته است نه میتوانست فرار بکند، و نه به کوه بزند و خانواده اش را تنها بگذارد از دست رژیم فراری بود تفنگش را برداشت و به سمت جایگاه همیشگی اش یعنی شکاف کمر در پشت مال حرکت کرد آن روزها که رژیم در بدر به دنبال سران طوایف بود. مال در سایه کمری نزدیک اشکفتی بود که هم بتوانند به گله و کشت  خود برسند و هم از دست ماموران در امان باشند

حدود ساعت 9 تا ده صبح زنان ایل بساط تگین را پهن میکنند که نان بپزند آن روز طبق معمول ننه ستاره به همراه سایر زنان مال شروع به پخت نان کردند هنوز چند دقیقه از شروع پخت نگذشته بود که گروهبانی که تازه

چشمان برادرم کم کم خمار میشد و دوباره به خواب می رفت.کار مشگه زدن که تمام میشدنوم نیرک مشگه را میگرفت و دوغ و کره اش را در پاتیلی میریخت بیچاره مادرم بعد از خستگی این همه کار باید برای امروزمان از همان خمیری که صبح درست کرده بود و اکنون دیگر ور امده بود نون ساجی درست میکرد ان هم در ورتاوه با گرمای شدیدش، چقدر آرزو می کردم بزرگ بودم و گوشه ای از رنجهای مادرم را کم می کردم ، هر وقت به او می گفتم "دا وه سیقت بام،مه چی می تونم سیت بکم تا تو کمی بنیشی" صورت مهربان و رنج کشیده اش را با لبخندی زیبا،زیباتر می کرد و می گفت "بومه خر تیات روله گه ایقه های د فکر دات،من هم با جمله تکراری دا خدا دردت بونه وه جونم پاسخش را میدادم.کار پختن نان دست کم  یک ساعت طول می کشید من هم که جایی جز کنار دست مادرم نداشتم مقداری از کره ی تازه را بر میداشتم وبا فتیره ی کوچکی که از خمیر آخر برایم درست میکرد میخوردمو دلی از عزا در میاوردم.

موزه ملی ایران ابزار شکار نئاندرتال ها (انسان های اولیه) ایرانی را که در کاوش های پارینه سنگی در دهه های اخیر به دست آمده، به نمایش گذاشته است.

مجله علمی دانش روز، که به تازگی در ایران و به زبان فارسی منتشر شده، به همین

جامعه شناسی سیاسی قوم لر ( اصطلاح قوم لر در این نوشته شامل شاخه های مینجایی ، لک ، بختیاری و سایر شاخه های قوم لر می باشد )

 کشورهایی که سابقه امپراتوری دارند در بر گیرنده اقوام گوناگونی هستند ، که کشور ایران نیز بدلیل پیشینه امپراتوری و شرایط خاص تاریخی که داشته است دارای اقوام گوناگونی می باشد ، اقوامی مثل لر ، کرد ، پارس ، ترک و غیره که این اقوام هر کدام به نحوی در جریان تاریخ ایران وارد عرصه عمل سیاسی و مملکت داری شده و موفق به ، بدست گرفتن قدرت شده اند.

 هر کدام از اقوام ایران در واقع قسمت های گوناگون جغرافیای سیاسی ایران بوده اند ، که در ارتباط با این جغرافیای سیاسی تقسیم شده ، باید گفت که کشورایران در طول تاریخ دارای یک ویژگی اساسی یعنی " ساختار اجتماعی ترکیبی – مسلط " بوده است . این ویژگی یعنی ، تسلط یک خاندان ، ایل یا قومی خاص بر قدرت که این نیروی پیروز موفق به تشکیل حکومت مرکزی و اداره کشور می شده است .

برای مشاهده تصاویری از شهر باستانی سیمره (یا شاید ماداکتو) که روزگاری حدود 200 هکتار وسعت داشت و اکنون فقط 60 هکتار آن به لطف مسولین محترم باقی مانده است به ادامه مطلب مراجعه بفرمایید.

حمزه رامین / سرزمین لرستان از دیرباز تاکنون مهد پرورش مردان و زنان بزرگی بوده و هست و اگرچه صفاتی نظیر جنگاوری ، شجاعت و سخاوت معمولا در مورد مردان به کار می روند اما کم نیستد زنانی که این صفات را در حد اعلا داشته اند ؛ یکی از این زنان « قدم خیر » است که در لرستان و به خصوص در میان معمرین و سالخوردگان این سرزمین ، شخصیتی شناخته شده و منحصر به فرد دارد تا جایی که بسیاری از ترانه سرایان این سرزمین در مدح و و صف قدم خیر اشعاری نغز سروده اند .

قدم خیر در سال 1278 ه.ش در منطقه لور ( دوکوهه ) در شمال اندیمشک به دنیا آمد . پدر وی کدخدا قندی ( کیخا قنی ) از بزرگان و متنفذین ایل و تبار خود بوده و به مهمان نوازی ، سلحشوری و مردمداری مشهور بوده است .

تصاویری از موزه باستان شناسی دره شهر (استان ایلام) را در ادامه مطلب می توانید مشاهده بفرمایید.

المیرا مهرآموز/اندیمشک

باز هم سخن از میرنوروز است و این به خاطر نزدیک شدن به ایام نوروز است که می خواهیم کام شما عزیزان را با ابیاتی لذیذ از میرنوروز شیرین کنیم بعد از آن هم روز از نو، روزی از نو. 

روزگاری فصل گل اومام وه دنیا چارشَمّه سوری بیسِ  هشتم ماه

میرنوروز: میرنوروز شاعری گمشده در پس پرده های زمان است.شاعری که خود روزی در روزگاری نو می زیست اینک در دید نواندیشان و دوستداران شعر نو در دنیای نوین محو گردیده است.تاریخ بلند میرنوروز به دوران  صفویه برمی گردد اما در حافظه کوته نظران کوته بین زمانه به دست فراموشی سپرده شده است.میرنوروز شاعری لر است که علاوه بر اشعار و ترانه های لری، فارسی نیز می سراید و در واقع خود را جدا از زبان فارسی   نمی پندارد ولی افسوس که در چشم اکثر فارسی گویان  از قلم افتاده است.بسیاری از ما با شاعران سرزمین پهناور ایران زمین هرچند هم کم آوازه باشند آشناییم.شاعری همانند

قدم‌خیر نام شیرزنی از طایفه قلاوند یكی از شاخه‌های مهم ایل دریكوند در منطقه‌ی بالاگریوه‌ی استان لرستان است (در بخش الوار گرمسیری ساكن در جنوب و جنوب غربی لرستان) . یكی از مردان این ایل به نام « بزرگ » كه در حدود 120 سال پیش زندگی می‌كرد. از میان فرزندان بزرگ ، « قنی » (قندی) قلاوند پس از بلوغ فردی لایق و شجاع گردید و به دلیل كرم و بخشش و مهمان‌نوازی مشهور گردید. قنی فرزندان زیادی داشت و از میان پسران وی باباخان و عباس‌‌خان و از بین دختران قدم‌خیر و گوطلا به دلیل دلاوری و شجاعت و شركت در جنگ‌ها از سایرین مشهورتر بودند. قدم‌خیر دختری دلاور، زیبا و رشید بود كه در جنگ‌های قبیله‌ای پشتیبان مردان قبیله‌ی خویش بود و گهگاه كه ایشان به محاصره در‌می‌آمدند ، این قدم‌خیر بود كه بدون ترس از آتش تفنگ و گلوله‌ی دشمن به سنگرنشینان قبیله‌ی خود ، خوراك و مهمات می‌رسانید و گاهی رفتار شجاعانه‌ی او موجب می‌شد كه ویژگی‌های زن بودن را فراموش كند

در پاسخ به مخاطبانی که لر را مورد اهانت قرار می دهند و قومی را فقط و فقط به جرم اینکه تاریخش مکتوب نبوده مورد طعن و تهمت قرار می دهند.

از غارهاي استان لرستان شروع ميکنم و تاريخ بلند لرستان البته لرستان کنوني تجزيه شده آن لرستان بزرگ است که شامل چند استان ديگر هم می شود آيا کسي اطلاع دارد که  مفرغ چيست !؟ مفرغ یعنی اولين هنر دست انسان . آيا کسي ميداند به چه استاني سرزمين مفرغ ها ميگويند ؟ آيا کسي با غارهاي استان لرستان آشنا هست ؟ ميدانيد نقاشي هايي که...

قوم لر در سایت جاشوا پروجکت به چند دسته تقسیم شده اند

الف- لرهای ایران: 1-لک 2- لری شمالی3-لری جنوبی4- ممسنی5- بختیاری

ب- لرهای عراق: در دسته لرهای شمالی قرار می گیرند

ج-لرهای عمان: دسته ای جداگانه به نام کومزاری هستند.

 حال به بررسی مختصری راجع به توضیحاتی که این سایت در مورد اقوام لر داده است می پردازیم.

لک : در معرفی لکها در این سایت جمعیت آنها یک میلیون و صد هزار نفر اعلام شده است. نام رایج آنها لک و نام جایگزین یا ...

حمزه رامین / قديمي‌ترين اثر هنري ساخت دست بشر با 40 هزار سال قدمت در ايران كشف شده است؛ در استان لرستان و در 25 كيلومتري جنوب‌غربي خرم‌آباد در يك غار آهكي به نام «يافته». اين اثر هنري سنگ‌نگاره‌هايي رنگين است كنده‌شده بر ديواره‌ی اين غار. محمد ناصري‌فرد متخصص نقوش صخره‌اي و نويسنده كتاب‌های «سنگ‌نگاره‌هاي ايران» و «موزه‌هاي صخره‌اي هنرهاي سنگي» در گفت‌وگويي با شرق مي‌گويد: «سنگ‌نگاره‌هاي رنگين كشف‌شده در غار«يافته» در 25 كيلومتري جنوب خرم‌آباد در استان لرستان دست‌كم متعلق به 40‌ هزار سال پيش است. پروفسور "مارسل‌اُت" (Perfessor Marcel Ot)، استاد پيش از تاريخ دانشگاه ليژ در بلژيك در بازديدي كه از اين غار داشت و روي اين آثار آزمايش كربن‌سنجي و سن‌سنجي را انجام داد نيز با قاطعيت سن دقيق آنها را به 40‌هزار سال پيش مربوط دانسته است.» . بر اساس گفته‌هاي اين محقق، غار «يافته» و ديگر غارهاي تاريخي در لرستان مانند غار «ميرملاس» سنگ نگاره‌هايي مربوط به 12‌هزار سال پيش را در خود دارند. به اعتقاد ديرينه‌شناسان، لرستان به دليل داشتن شرايط مساعد آب و هوايي، محيط مناسبي براي استقرار بشر در زمان‌هاي پيش از تاريخ بوده است. اين استان به دليل كوهستاني بودن غارهاي مسكوني فراواني داشته كه در اين ميان تاكنون غارهاي «يافته»، «گر ارجنه»، «كنجي»، «قمري» و «پاسنگر» مورد كاوش قرار گرفته است.

این روزها پروژه باکلاسیزاسیون نام چقلوندی (چغلوندی) در حال پیشرفت است.بنده حتی در لرستان هم نیستم که بگویم در موافقت یا مخالفت با این تغییر نام سودی عایدم می شود و تصمیم نهایی با خود مردم شریف چقلوندی است که هرچه برگزینند مطاع و مقبول است ولی اگر قرار باشد  هر منطقه ای که به نحوی نام آن تداعی جانوری خاصی را بکند تغییر نام دهند پس اولویت جهانی با آکسفورد و نیویورک است.تعجب نکنید!

 این دو نام که در دنیا اینقدر پرستیژ و وجهه کسب کرده اند هم تداعی بخش نام حیوان هستند.بنده خودم از اهالی رشته های مطالعات زبانم. نیویورک هم که معنای واقعی اش را که تا حالا برایتان نگفته اند تحت اللفظی یعنی"محل جدید پرورش گوسفند" یا "اصطبل بزرگ جدید".یورک که در اصل نامجایی در انگلستان است یعنی "گوسفنددانی" یا " پرورشگاه گوسفند"...